Sáng ngày 15/07/2026, tại Văn phòng 2 Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam, TT. Thích Nhật Từ – Ủy viên Thường trực Hội đồng Trị sự, Phó Chánh Văn phòng 2 Trung ương GHPGVN, Phó Trưởng Ban Trị sự GHPGVN TP.HCM – đã quang lâm thuyết giảng chuyên đề “Hộ niệm cầu an”, mang đến những phân tích sâu sắc về ý nghĩa của pháp cầu an theo tinh thần chánh pháp, giúp đại chúng có cái nhìn đúng đắn trước một nghi thức tâm linh vốn đã gắn bó lâu đời với đời sống của người Phật tử.
Mở đầu thời pháp, Thượng tọa cho biết cầu an là một trong những nghi lễ được tổ chức phổ biến tại các tự viện, thể hiện khát vọng hướng đến cuộc sống bình yên, khỏe mạnh và hạnh phúc của con người. Tuy nhiên, nếu chỉ dừng lại ở hình thức cầu nguyện mà thiếu sự thấu hiểu giáo lý, người thực hành rất dễ rơi vào tâm lý cầu xin, phó thác hoặc kỳ vọng vào những yếu tố bên ngoài, đánh mất tinh thần tự giác và tự lực mà đức Phật đã chỉ dạy.
Từ những lời dạy trong kinh điển Pāli và Đại thừa, Thượng tọa phân tích rằng giá trị cốt lõi của pháp hộ niệm cầu an không nằm ở nghi thức hay lời khấn nguyện, mà ở khả năng khơi dậy nơi mỗi người niềm tin chân chánh, ý thức về nhân quả và động lực chuyển hóa chính mình. Mọi sự bình an đều được xây dựng từ những nhân lành do thân, khẩu và ý tạo tác. Khi con người biết giữ gìn giới hạnh, nuôi dưỡng lòng từ bi, phát triển trí tuệ, sống tỉnh thức trong từng lời nói, hành động và suy nghĩ thì bình an không còn là điều để mong cầu, mà trở thành kết quả tự nhiên của một đời sống thiện lành.
Qua từng luận điểm, Thượng tọa cũng làm rõ vai trò của người xuất gia trong việc hướng dẫn Phật tử thực hành pháp cầu an đúng với tinh thần Phật giáo. Hộ niệm không phải là thay đổi quy luật nhân quả hay xóa bỏ nghiệp lực của người khác, mà là tạo nên nguồn năng lượng tích cực thông qua lời kinh, lời khuyến tấn và sự trợ duyên về mặt tinh thần, giúp người được hộ niệm tăng trưởng chánh tín, vượt qua sợ hãi, giữ tâm an định và có thêm nghị lực đối diện với những biến cố của cuộc sống.
Đặc biệt, Thượng tọa dành nhiều thời gian phân tích những quan niệm sai lệch đang tồn tại trong đời sống tín ngưỡng, khi không ít người xem cầu an như một phương thức để đổi lấy may mắn hoặc hóa giải mọi khó khăn mà không quan tâm đến việc chuyển hóa bản thân. Theo giáo lý Đức Phật, mọi khổ đau hay hạnh phúc đều có nguyên nhân của nó; vì vậy, nghi thức cầu an chỉ thực sự mang lại ý nghĩa khi trở thành chất xúc tác giúp mỗi người phát khởi tâm thiện, biết sống có trách nhiệm với bản thân, gia đình và xã hội, đồng thời tinh tấn thực hành các pháp lành để chuyển hóa nghiệp duyên ngay trong hiện tại.
Buổi thuyết giảng khép lại trong không khí trang nghiêm và đầy pháp lạc, để lại nhiều suy ngẫm cho người tham dự về giá trị thiết thực của pháp hộ niệm trong đời sống hiện đại. Những chia sẻ của Thượng tọa góp phần khẳng định ý nghĩa nhân văn của nghi thức cầu an theo tinh thần Phật giáo, đồng thời khuyến khích người học Phật biết lấy chánh kiến làm nền tảng, lấy sự thực hành làm con đường và lấy chuyển hóa tự thân làm cội nguồn của mọi sự bình an bền vững.
