Chiều ngày 13/9/2026, trong khuôn khổ khóa tu Ngày An Lạc tại chùa Giác Ngộ (P. Vườn Lài), ĐĐ. Thích Ngộ Thành – Giáo thọ sư các lớp Phật pháp căn bản và nâng cao tại chùa Giác Ngộ – đã có thời pháp với chủ đề “Nẻo đường học Phật tu tâm”. Bài giảng gợi mở một câu hỏi tưởng chừng quen thuộc nhưng có ý nghĩa căn bản đối với mỗi người con Phật: chúng ta đến với Đức Phật để học điều gì nơi Ngài?
Theo Đại đức, việc đến chùa lễ Phật, sám hối, tụng kinh hay nuôi dưỡng niềm tin Tam bảo là những nhân duyên tốt đẹp trên con đường tu học. Tuy nhiên, nếu chỉ dừng lại ở tín ngưỡng mà không biết vận dụng lời Phật dạy để chuyển hóa thân tâm, tháo gỡ khổ đau trong đời sống thì người học Phật vẫn chưa đi đến mục đích của sự tu tập. Học Phật, trước hết là học theo những phẩm chất, trí tuệ và sự giác ngộ mà Đức Phật đã tự mình chứng nghiệm và được con người qua nhiều thế hệ tôn kính, noi theo.
Đại đức nhắc lại rằng Đức Phật không phủ nhận những giá trị tốt đẹp của việc hành thiện. Bố thí, giúp đỡ người khác, tạo dựng các thiện nghiệp có thể mang đến những quả lành, phước báu và đời sống thuận lợi. Tuy nhiên, đó chưa phải đích đến sau cùng của người học Phật. Mục tiêu sâu xa hơn là từng bước đoạn trừ phiền não, lậu hoặc, chuyển hóa tham, sân, si để tâm được an tịnh và con người thật sự có được sự an lạc từ bên trong. Khi xác định đúng mục đích học Phật, người tu mới có thể đặt ra hướng đi rõ ràng, tránh tình trạng tu tập lâu dài nhưng không nhận thấy sự chuyển biến nơi chính mình.
Nói đến tu tâm, Đại đức lưu ý cần hiểu rõ tâm để biết mình đang tu tập điều gì. Tâm luôn vô thường, không có một chủ thể cố định, nên sự tu tập không phải là giữ lấy một cái “tôi” bất biến mà là quan sát, nhận diện và chuyển hóa những dòng tâm niệm đang sinh khởi. Ba nguyên nhân thường khiến con người tiếp tục sống trong phiền não được Đại đức phân tích gồm những tùy miên chưa được đoạn trừ trong tâm thức, sự chưa thể viễn ly khỏi những thị phi, khổ đau của đời sống và việc không như lý tác ý, khiến những trạng thái bất thiện dễ dàng phát sinh.
Đối với người Phật tử tại gia, con đường tu tập không tách rời công việc, gia đình và các mối quan hệ xã hội. Đại đức nhấn mạnh rằng chúng ta có thể không lựa chọn được hoàn cảnh, nhưng có thể học cách thích nghi, làm chủ và vượt lên hoàn cảnh bằng phương pháp mà Đức Phật đã chỉ dạy. Từ việc phòng hộ các căn, biết tránh những điều khiến thân, khẩu, ý trở nên ô nhiễm; đến việc lựa chọn nghề nghiệp chân chánh, thực hành chánh mạng, mỗi sinh hoạt trong đời đều có thể trở thành một cơ hội để tu tập.
Khép lại thời pháp, ĐĐ. Thích Ngộ Thành nhấn mạnh việc học Phật cần được nuôi dưỡng bằng sự huân tập mỗi ngày: thân viễn ly, tâm viễn ly, phòng hộ các căn, giữ chánh niệm và không ngừng vun bồi thiện căn, thiện niệm để những tâm niệm bất thiện dần được chuyển hóa. Quan trọng hơn, trong từng việc làm, lời nói và suy nghĩ, người Phật tử cần luôn nhớ mình là người con của Phật, lấy đời sống và con đường giác ngộ của Ngài làm tấm gương soi chiếu. Bởi học Phật không chỉ để hiểu thêm về giáo pháp, mà sâu xa hơn là để từng bước trở thành một con người sống tỉnh thức, an lạc và tốt đẹp hơn giữa cuộc đời.
