Sáng Chủ Nhật, ngày 11/10/2026, tại chùa Giác Ngộ, 250 hành giả đã trở về tham dự khóa tu Ngày An Lạc, cùng lắng nghe pháp thoại “Quán bất tịnh” do TT. Thích Nhật Từ chia sẻ. Qua nội dung thuộc phần “Quán chiếu như thật – Tuệ giác về thực tại”, Thượng tọa hướng dẫn đại chúng nhìn nhận đúng bản chất của thân thể, từ đó giảm bớt tham ái, buông xả chấp trước và nuôi dưỡng đời sống tỉnh thức.
Mở đầu thời pháp thoại, Thượng tọa giảng giải rằng quán bất tịnh là phương pháp quán chiếu sắc thân như một tập hợp các yếu tố không sạch, luôn biến đổi và không bền vững. Pháp quán này thuộc nội dung quán thân trên thân trong Tứ niệm xứ, nhằm giúp người tu vượt qua những nhận thức sai lầm về vẻ đẹp và sự trường tồn của cơ thể. Điều quan trọng không phải là sinh tâm chán ghét thân thể, mà là học cách nhìn thân đúng với bản chất thực tại, không lý tưởng hóa hay bám víu vào hình sắc bên ngoài.
Đi sâu vào ý nghĩa thực hành, Thượng tọa chỉ rõ rằng sự tham ái thường bắt nguồn từ việc con người xem sắc thân là đẹp đẽ, đáng sở hữu và có thể tồn tại lâu dài. Khi nhận thức được tính chất giả tạm của thân, người tu dần giảm bớt sự dính mắc vào hình tướng, không còn quá chạy theo dục vọng và những hấp dẫn bên ngoài. Từ đó, tâm có điều kiện trở nên an định, thanh tịnh và phát triển trí tuệ.
Để đại chúng có thể ứng dụng vào đời sống tu học, Thượng tọa trình bày bốn phương pháp thực tập gồm quán tứ đại, quán 32 thể trược, quán tiến trình hoại diệt và vận dụng chánh niệm trong sinh hoạt hằng ngày. Qua việc quán sát thân được hình thành từ đất, nước, gió, lửa; nhận diện các thành phần bên trong cơ thể và suy xét quy luật sinh, già, bệnh, chết, hành giả hiểu sâu hơn về tính vô thường, vô ngã của sắc thân. Nhờ đó, mỗi người có thể từng bước tháo gỡ sự chấp trước vào một cái tôi bền chắc.
Đặc biệt, Thượng tọa nhấn mạnh thái độ đúng đắn khi thực hành quán bất tịnh là giữ tâm bình thản và trung đạo. Người tu không nên vì thấy thân bất tịnh mà sinh tâm ghê sợ, chán ghét hoặc muốn hủy hoại thân thể; đồng thời cũng không buông lung, đắm nhiễm và chạy theo những đòi hỏi của thân. Thay vào đó, cần nhận diện kịp thời khi tâm tham ái khởi lên, trở về với sự quán chiếu như thật và dùng trí tuệ để chuyển hóa những cảm xúc đang chi phối mình.
Khép lại thời pháp thoại, bài học về quán bất tịnh gợi mở cho 250 hành giả một hướng thực tập thiết thực: biết chăm sóc thân thể đúng mức nhưng không đồng nhất bản thân với hình sắc, biết trân quý cuộc sống mà không quên quy luật vô thường. Khi nhìn thân bằng tuệ giác thay vì sự tham đắm, mỗi người sẽ có thêm khả năng làm chủ nội tâm, sống giản dị, quân bình và an lạc hơn. Đó cũng là ý nghĩa sâu xa của pháp quán bất tịnh trên hành trình chuyển hóa nhận thức, nuôi dưỡng chánh niệm và hướng đến giải thoát.
